MOYSES' BOSCH

Loes van Eenennaam
actrice
1946 – 2023

In memoriam Loes van Eenennaam

Loes deed haar achternaam eer aan. In de wereld van theater waar drama heel gewoon is en acteurs in staat zijn om vele rollen aan te nemen was zij één met zichzelf.
Standvastig, trouw, voorspelbaar, hardwerkend, betrouwbaar en vooral belangstellend en loyaal naar de medemens. Zij kende het geheim van het wezenlijk contact met name wanneer er sprake was van vertrouwelijkheid.
Dan kon ze je diep aankijken terwijl ze als het ware een haar en haar gesprekspartner omhullende cocon aanbracht.
Zij gaf dan geen oordeel, maar stelde oprechte vragen. En bevestigde de aangehoorde boodschap met stil maar duidelijk Ja-geknik. Om er vervolgens over te zwijgen.
Ze bewaarde het gesprek in de veilige schatkamer van haar hart. En als ze dan dezelfde persoon (ook na jaren) weer ontmoette dan vroeg zij prudent hoe het er mee ging.
Zo was Loes. Geworteld in haar zijn zoals je mag verwachten van een Zeeuwse Van Eenennaam.
Precies zoals de vele naamgenoten die al sinds een eeuwigheid opgroeiden en leefden op de kleigronden van Zeeland.
Loes verhuisde naar de zandgronden van de Meijerij en vestigde zich in de hoofdstad van Brabant maar bleef haar roots trouw. Dat was te horen in haar Zeeuws accent.
Dat was te merken aan haar werklust en ethiek: recht door zee. Ze blonk uit als eindverantwoordelijke in haar werk en als naaldkunstenares in haar hobby en als bestuurslid bij Moyses Bosch.
Recht door zee. Toonbeeld van authenticiteit en integriteit.
Ze genoot van drama maar creëerde het zelf niet. Wanneer iemand verhalen ophaalde, vooral van wat langer geleden dan deed ze daar gretig aan mee.
Zij nam deel aan de anekdotes uit de laatste 25 jaar van de vorige eeuw.
Loes zou immers volgend jaar haar Gouden Jubileum als lid van de Bossche Rederijkerskamer vieren. In de eerste decennia van haar lidmaatschap had Moyses’ Bosch het karakter van een community zoals wij dat vandaag de dag zouden noemen. Leden en regisseur ontmoetten elkaar niet alleen op de dinsdagavonden maar ook daarbuiten.
En dan heb ik het niet over het jaarlijkse rederijkerscongres waarvoor Loes steevast de hotelovernachtingen boekte. Het ging verder destijds, met spraakmakende weekeinden op een boot in het water en het Oeteldonks Carnaval dat gezamenlijk in de binnenstad werd gevierd. Het waren die verhalen die zij aan wist te vullen met de grappigste details om er daarbij aanstekelijk te lachen waardoor de stemmig opperbest werd en er nog eens werd ingeschonken.
Wie Loes niet kende zou op het eerste gezicht kunnen denken dat zij een flamboyante vrouw was.
Dat was zij echter niet. Bijna integendeel. Liefst droeg zij haar steentje bij op de achtergrond met het maken van kostuums en als lid van het bestuur.
En áls haar aanwezigheid als actrice ter completering van de cast nodig was dan met stil spel, maar zelfs dat liever niet.
Het was de door haar zelfgemaakte kleding die flamboyant was. Niet Loes zelf. De opvallende creaties vaak met kleurige grove stoffen met markante, robuuste patronen zette haar neer als de stoere, zelfbewuste en kordate vrouw die zij was.
Zij droeg haar creaties en artistieke halve brilletjes zonder eigendunk of waan laat staan verwaandheid.
Daar was ze veel te nuchter voor. Zelfs als ze een wijntje gedronken had. Want met Loes erbij kende de gezelligheid geen tijd.
Maar… wanneer er afscheid werd genomen was daar eerst de nuchtere plicht om goed te kunnen vertrekken.
Alles opgeruimd, de bar schoon, de kas zorgvuldig opgemaakt, kaarsen en lichten uit, de deur op slot en dan pas naar huis.
Zo is zij nu ook gegaan. Zonder drama. Haar leed in stilte, stoer gedragen.
Ter gelegenheid van haar 40-jarig jubileum als lid van onze Kamer is een gedicht geschreven dat in de vorm van een modern sonnet alles wat zojuist is gezegd in 14 zinnen stolt.

Ode aan Loes

Wij kennen haar louter onder die ene naam: Loes.
Karakteristiek, als de Zeeuwse wateren onder eb en vloed.
Meesttijds kalm stromend maar onvoorspelbaar in kracht
Golvend bij onrechtvaardigheid en waarheidsomzeiling.

Zij is als het Zeeuws meisje, hoffelijk en vriendelijk, met
Waarlijke interesse voor wat er bij de ander leeft.
Maar ook behoedzaam in zaken. Respectabel regelend.
Met oog voor detail en de juistheid der penning.

Als de eilanden is zij, die niets van zich af laten snoepen.
Standvastig en eervol, zelfs een zeker statigheid in de smaakvolle smuk
Die zij zich gunt, omhuld door eigen ontwerp in voyante stoffen uitgevoerd.

Zij mag gezien en wordt bekeken ondanks flagrant bescheidenheid
Waardoor zij zich als Rederijker onderscheidt door haar stil spel
En haar bestaan in een modern sonnet wordt bezongen.

​

‘s-Hertogenbosch, 9-1-2024,
Namens de Rederijkerskamer Moyses’ Bosch,
Jan Pieter van Lieshout (factor)